දියවැඩියා කළමනාකරණය කැලරි ගණන් කිරීමට වඩා වැඩි යමක් කරයි. නියම වේලාවට ආහාර ගැනීම සහ ගුණාත්මක නින්දක් ලබා ගැනීම රුධිරයේ සීනි පාලනය සහ ඉන්සියුලින් සංවේදීතාව වැඩි දියුණු කළ හැකි ආකාරය විශේෂඥයින් පැහැදිලි කරයි.
වසර ගණනාවක් තිස්සේ දියවැඩියාව පාලනය කර ඇත්තේ ආහාර වේල හරහා ය, එනම් කෙනෙකුගේ පිඟානට වැටෙන සියල්ල, සීනි ප්රමාණය අඩු කිරීම, පරිභෝජනය කරන කාබෝහයිඩ්රේට් මැනීම සහ කැලරි ප්රමාණය නිරීක්ෂණය කිරීමෙනි. ප්රජා වෛද්යවරු අවසානයේ බොහෝ විට නොසලකා හරින ලද තවත් සමානව වැදගත් කරුණු දෙකක් පිළිබඳව ආලෝකය විහිදුවමින් සිටිති. කෙනෙකු ආහාර ගන්නා ආකාරය මෙන්ම කෙනෙකු නිදා ගන්නා ආකාරය ද දියවැඩියාව පාලනය අතිෂය වැදගත්ය.
විශේෂඥ වෛද්ය ශ්යාම් ගුප්තාට අනුව දියවැඩියාව කළමනාකරණය යනු ආහාර තේරීම් ගැන පමණක් නොවේ. එය ශරීරයේ ස්වාභාවික ඔරලෝසුව සමඟ දෛනික පුරුදු පෙළගස්වා ගැනීම ගැන කතාවකි.
“ඔබේ ශරීරයට රිද්මයක් ඇත. ආහාර ගැනීම සහ නිදා ගැනීම එම රිද්මයට සමමුහුර්තව සිදුවන විට, ඉන්සියුලින් වඩා හොඳින් ක්රියා කරන අතර රුධිරයේ සීනි පාලනය වැඩි දියුණු වේ.” විශේෂඥ වෛද්ය ශ්යාම් ගුප්තා පැහැදිලි කරයි.
දියවැඩියා කළමනාකරණය සඳහා ආහාර වේල වැදගත් වන්නේ ඇයි?
දවසේ විවිධ වේලාවන්හිදී ශරීරය ආහාර වෙනස් ලෙස සකසයි. ඉන්සියුලින් සංවේදීතාව උදෑසන ඉහළම වන අතර දවස ඉදිරියට යත්ම එය ක්රමයෙන් අඩු වේ. එබැවින් රාත්රියේ ආහාර ගැනීම අග්න්යාශයට වැඩි ආතතියක් ඇති කරන අතර රුධිරයේ සීනි මට්ටම ඉහළ යාමට හේතු වේ.
“සවස් වරුවේ ආහාර ගැනීම හෝ දවස පුරා නිරන්තරයෙන් කෙටි කෑම ගැනීමෙන් ඉන්සියුලින් මට්ටම ඉහළ යයි. කාලයත් සමඟ මෙය ඉන්සියුලින් ප්රතිරෝධය නරක අතට හැරේ, එය දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියාවේ හදවතේ පිහිටා ඇත.” වෛද්ය ශ්යාම් ගුප්තා වැඩි දුරටත් පැහැදිලි කරයි.
කාල සීමා සහිත ආහාර ගැනීම, බොහෝ විට පැය 8-10 අතර කාලයක් ස්ථාවර රටාවක් තුළ ආහාර ගැනීම ශරීරයට නිරන්තර ආහාර දිරවීමෙන් විවේකයක් ලබා දෙයි. මෙම විවේක කාලය ඉන්සියුලින් මට්ටම පහත වැටීමට ඉඩ සලසන අතර පරිවෘත්තීය නම්යශීලීභාවය වැඩි දියුණු කරයි.
දියවැඩියාව පාලනය කිරීමේදී නින්දේ නොසලකා හරින ලද කාර්යභාරය
නින්ද නොලැබීම ඔබව වෙහෙසට පත් කරනවා පමණක් නොව, ග්ලූකෝස් පරිවෘත්තීය ක්රියාවලියට සෘජුවම බාධා කරයි. දුර්වල හෝ ප්රමාණවත් නින්දක් කුසගින්න සහ තෘප්තිය නියාමනය කරන හෝමෝන වෙනස් කරයි. බොහෝ විට ඊළඟ දවසේ සීනි සහ ආහාර සඳහා තෘෂ්ණාව වැඩි කරයි.
“නින්ද දුර්වල වූ විට කෝටිසෝල් මට්ටම ඉහළ යනවා. මෙම ආතති හෝමෝනය රුධිරයේ සීනි මට්ටම ඉහළ නංවන අතර හොඳින් ආහාර ගන්නා පුද්ගලයින් තුළ පවා ඉන්සියුලින් සංවේදීතාව අඩු කරනවා” වෛද්ය ශ්යාම් ගුප්තා පැහැදිලි කරයි.
කාලයත් සමඟ නිදන්ගත නින්දට බාධා කිරීම සෞඛ්ය සම්පන්න ආහාර වේලක ප්රතිලාභ අහෝසි කළ හැකි අතර, රුධිරයේ සීනි පාලනය වඩාත් අපහසු කර දියවැඩියාව වර්ධනය වීමේ අවදානම වැඩි කරයි.
නින්ද සහ ආහාර වේල එකට ක්රියාත්මක වන ආකාරය
ආහාර වේලාව සහ නින්ද ගැඹුරින් සම්බන්ධ වේ. ප්රමාද වී ආහාර ගැනීම නින්ද ප්රමාද කළ හැකි අතර, දුර්වල නින්ද බොහෝ විට පසුදා අක්රමවත් ආහාර රටාවන්ට හේතු වේ. මෙය ඉන්සියුලින් ප්රතිරෝධය, බර වැඩිවීම සහ රුධිරයේ සීනි මට්ටම ඉහළ යාමේ විෂම චක්රයක් නිර්මාණය කරයි.
“එකක් නිවැරදි නොකර අනෙක නිවැරදි කිරීමෙන් ලැබෙන්නේ අර්ධ ප්රතිඵල පමණයි. රෝගීන් ඔවුන්ගේ ආහාර ගැනීමේ කවුළුව සහ නින්දේ චර්යාව යන දෙකම වැඩිදියුණු කරන විට, සති කිහිපයක් ඇතුළත අපට බොහෝ විට වඩා හොඳ ග්ලූකෝස් කියවීම් දැකිය හැකියි” වෛද්ය ගුප්තා පවසයි.
ජීවන රටාවේ වෙනස්කම් දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියාව ආපසු හැරවීමට උපකාරී වේද?
දියවැඩියාවේ සෑම අවස්ථාවක්ම, විශේෂයෙන් දියුණු අවධියේදී ආපසු හැරවිය නොහැකි වුව ද, මුල් හෝ මධ්යස්ථ දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියාව ඇති බොහෝ දෙනෙකුට ජීවන රටාවේ වෙනස්කම් මගින් ඔවුන්ගේ තත්වය සැලකිය යුතු ලෙස වැඩිදියුණු කළ හැකිය.
“ආපසු හැරවීම යනු වෛද්ය උපදෙස් නොසලකා හැරීම නොවේ. එයින් අදහස් කරන්නේ ඉන්සියුලින් ප්රතිරෝධය අඩු කරන පුරුදු, නිසි ආහාර වේල, ස්ථාවර නින්ද, ශාරීරික ක්රියාකාරකම් සහ ආතති කළමනාකරණය සමඟ ප්රතිකාර සඳහා සහාය වීමයි.” වෛද්ය ගුප්තා තව දුරටත් පැහැදිලි කරයි.
වෛද්ය අධීක්ෂණය යටතේ, කලින් රාත්රී ආහාර ගන්නා, රාත්රී ආහාර ගැනීමෙන් වැළකී සිටින, පැය හතේ සිට අට දක්වා නිතිපතා නිදා ගන්නා සහ ස්ථාවර චර්යාවන් පවත්වා ගන්නා රෝගීන් බොහෝ විට HbA1c මට්ටම් වැඩි දියුණු කර ඇති අතර ඖෂධ යැපීම අඩු කර ඇත.
රුධිරයේ සීනි පාලනය වැඩි දියුණු කරන සරල පුරුදු
කුඩා වෙනස්කම්, අඛණ්ඩව ක්රියාත්මක කිරීමෙන්, අර්ථවත් බලපෑමක් ඇති කළ හැකිය:
- නින්දට යාමට අවම වශයෙන් පැය 2-3 කට පෙර රාත්රී ආහාරය අවසන් කරන්න.
- නිරන්තරයෙන් ආහාර ගැනීම වෙනුවට ස්ථාවර ආහාර ගැනීමේ රටාවක් පවත්වා ගන්න.
- පැය 7–8 ක ගුණාත්මක නින්දකට ප්රමුඛත්වය දෙන්න
- නින්දට ආසන්නයේ තිර භාවිතා නොකරන්න.
- සති අන්තයේ පවා ආහාර සහ නින්දේ වේලාවන් ස්ථාවරව තබා ගන්න.
දියවැඩියා ප්රතිකාරය කැලරි ගණන් කිරීම සහ ආහාර සීමා කිරීම ඉක්මවා යයි. බොහෝ දෙනෙකුට ශරීර ඔරලෝසුව හෝ එහි ප්රතිඵලයක් ලෙස ආහාර පාලනය හෝ නින්ද සම්බන්ධයෙන් එයට අනුගත වීමේ වැදගත්කම තේරෙන්නේ නැත.
වෛද්ය ගුප්තා පවසන පරිදි, “ඔබ කන දේ පමණක් නොවේ. ඔබ කන විට සහ ඔබ කොතරම් හොඳින් නිදා ගන්නවා ද යන්න බොහෝ විට දියවැඩියාව වර්ධනය වේද නැතහොත් ආපසු හැරවීමට පටන් ගන්නේ ද යන්න තීරණය කරනවා”
බොහෝ අවස්ථාවල දී, වඩා හොඳ රුධිර සීනි පාලනයක් සඳහා මාවත ආරම්භ වන්නේ මුළුතැන්ගෙයින් පමණක් නොව, ඔරලෝසුව සහ කොට්ටයෙනි.
සංස්කාරක සටහන – ලිපියේ සඳහන් උපදෙස් සහ යෝජනා සාමාන්ය තොරතුරු අරමුණු සඳහා පමණක් වන අතර වෘත්තීය වෛද්ය උපදෙස් ලෙස නො සැලකිය යුතුය. ඕනෑම යෝග්යතා වැඩසටහනක් ආරම්භ කිරීමට හෝ ඔබේ ආහාර වේලෙහි යම් වෙනසක් කිරීමට පෙර සෑම විටම ඔබේ වෛද්යවරයා හෝ ආහාරවේදියෙකු හමුවන්න.
මූලාශ්රය – indiatvnews.com
